ENGELLİ EGİTİM HAKKI VE ENGELLİLERLE İLGİLİ YASAL DÜZENLEMELER

        “YASAL DÜZENLEME YAPILIRKEN DİKKATE ALINACAK HUSUSLAR”

     Ben,

 www.hturkmen.com   2.kisisel sitemde,

www.ozelegitimrehabilitasyon.com

www.rehabilitasyon.com sitelerinde yazi ve Makalelerimde bu sorunlari defalarca yazdim.

   Bu günlerde bu konuda yasal düzenlemelere gidilirken, ilgili makalelerimden de yaralanilabilir. Bu makalelerden bazi bölümleri asagida belirttim.

   Destek Egitimi ;Özel Egitime ihtiyaci olan bireylerin tibbi , egitsel degerlendirme ve tanilama sonucunda; belirlenen egitim ihtiyaçlari dogrultusunda kendilerine,ailelerine , ögretmenlerine ve okul personeline; uzman personel, araç,gereç,egitim ve danismanlik hizmetleri saglamayi içerir.
    Bu tanimdan yola çikarsak, bu gün RAM lara yönlendirilen Engelli Ögrencilerimizi; bu kurum resmi bir kurum oldugu için ;bu kurumlardaki meslektaslarimiz, hangi özürlülerden  bir çikarlari olabilir ki  “Götürdügümüz ögrencilerin % kaçina  rapor veriyorlar. Söylemleri, oldukça yanlistir. Ögrencilerinizi çok iyi degerlendirerek ve Özel Egitim Hizmetleri Yönetmeligine uygun özür gruplarindan RAM lar tarafindan degerlendirmesi mümkün olmayan özür gruplarini,  “Saglik Kurulu Raporu “ alarak yönlendirdiginizde genelde fazla sorun olmayacaktir.

        Bu kurum, “RAM ‘ lar “  MEB ve Milli  Egitim Müdürlügüne bagli bir kurumdur. Kuruma has işleyisi konusunda,  mevzuat “yasa, tüzük, yönetmelik, yönerge ve genelgeler “ hükümlerine uygun görevlerini yaparlar. Kurumlarina yönlendirilen Engelli Bireylerin, Objektif veriler ve incelemeler sonucu ,Özel Egitime ihtiyaci olup, olmadigini belirlerler. Kisacasi, mevzuata uygun egitim önerilerinde bulunmaktadirlar.

     Ancak bazen kisisel tanilama nedeni ile “Bu kurumlarda calisan bazi arakadaslaradan kaynakli”  sorunlarda çikmaktadir.  Her kurumda bu tür sorunlar çikabilir ancak bu kisisel sorunlari, tüm kuruma mal ederek, bu kurumlarda çalisan dürüst arkadaslarimizi zan altinda birakmak yanlis ve bir o kadar da yanli bir tutumdur. Diye düsünüyorum. Bazen, testörden kaynakli hatalar nedeniyle, egitim almasi gereken  engelli ögrencilere egitim önerilmemektedir. Ender de olsa Ögretilebilir Engellilere “Öz bakim becerileri, tuvalet egitimi kazanmamis vb. engellilere bile” is ve uygulama okullari önerilmektedir. Buradaki temel hata, mevzuata uygun olarak uygun resmi özel egitim kurumlarina yönlendirme yapilirken; bu engelliye  ayrica öz bakim becerileri kazandirilincaya kadar özel egitim kurumundan da yönlendirmenin gözden kacırılmasi yada ihmal edilmesi durumudur.   “ Bir özel egitim kurumundan destek egitimi de almasi önerilmemesidir.” Ancak objektif ve tarafsiz bakis ile her iki öneride de bulunmak bu kurumlarda calisam meslektaslarimizi/arkadaslarimizi elestiri ve saibelerden, herhangi bir sikayet durumunda haklarinda yasal islemler yapilmasindan kurtarabilir; diye düsünüyorum.

     Bir Diger sorun,  RAM ve Hastanelerden kaynakli bazi sorunlar nedeni ile engelli cocuklarimizin egitime ihtiyaci olmasina karsi  “Özel Egitim Alamaz “  egitimini engelleyici raporlarin verilmesi husususudur. Bu sorunlar hastanelerden kaynaklanan sorunlar ve RAM’ lardan kaynaklanan sorunlar olmak üzere iki türlü karsimiza çıkmaktadir.

        a)Rehberlik  Arastirma Merkezleri’ ne yönlendirilen Engelliye, yapilan “Egitsel Degerlendirme”  sonuclarina göreÖzel Egitim Degerlendirme Kurullari tarafindan Özel Egitim Önerilir. “ MEB. RAM Modülünden”  bu öneri dogrultusunda engelinin özel egitim karari verilir.

     RAM’ lar, kurumlarinca Egitsel Degerlendirme ile karar veremeyecekleri ve özel egitim kurumlarinca bilinen bazi özür/ engel gruplarini “Otistik,CP, MMR, Down Sendromu, İşitme-Konuşma vb.”  Bazen de bu kurumlarda Psikolog bulunmamasi yada Denwer uygulayacak uzman olmamasi nedeni ile “ 0-36 aylik engelliler”  Saglik Kurulu Raporu alinmasi için hastaneler yönlendirilmektedir.

           b) Saglik Kurulu Raporlari, genelde Çocuk ve Ergen Psikiyatri bölümü yada Psikolog tarafindan “IQ Testleri”    veya ilgili bölümlerin incelemeleri sonucu, yapılan tıbbi tanilamalar  sonucu verilmektedir.

       Ilkögretim çaginda olup da 06-14 yaş yada  “07-16 yas gruplari “ yada üstü hiç bir kurumdan egitim almayan ' Örgün Egitime devam etmiyen  “ Tibbi Tanilamada:  Agir MR: idiot, moron  vb gruplar;  Orta Düzeyde MR yada Ögretilebilir dedigimiz engellilere “ Daha önce kaç yil özel egitim almis, almis ise ne gibi gelismeler olmus, 'Yönlendirilen kurumdan son egitsel gelisim durumu hakkinde bilgi almak için   “ Gelisim Raporu da istenebilir'  Engellide ne derecede bir gelisim olmus yada gelisim olmadigi gözlenmis, olusan gelisimler isiginda gelimse olabilir mi, ilk defa mi rapor için basvuruda bulunmus vb. kosullar dikkate alinmadan  ' Hasta coklugu ve sürenin kisa olusu,uzman yetersizligi vb. nedenlerle yada Objektif inceleme ve degerlendirme güclükleri nedeniyle hastaneler “Saglik Kurulu Raporlarinda” RAM’ lar “ Özel Egitim Degerlendirme Kurulu Raporlarinda”  özel egitimin yararli olmayacagi  gibi ' Kestirme yöntemi tercih edip, kullanarak,'  bireysel ve yanli düsünerek “ Özel Egitim “ öneremeye bilmektedirler  yada engel türüne ve bireyin bireysel kosullarina uymayan  veya uygun olmayan egitim kurumlarindan  “Bu kurumlarin kosullarini, cocuga sunulacak egitim hizmetleri,arac-gerec ve personel donanimi vb. kosullarin örgenci engeline ve ihtiyaclarina uygun olup, olmadigini ayrintili tahlil etmeden”  egitim  önerilerinde bulunabilmektedirler.

      Ancak bu çocuklarimiz, yukarida da belirtigim gibi, önerilen ögretim ortamlarinda ne olusan güçlükler yasanan sorular, sunulan kosullar  engelliye uygun olusturulmadigi konusunda veli şikayetleri yogunluktadir. Özellikle personel donanimlarinin çok yetersiz oldugu;yönlendirmede bu kurumlar hakkinda açiklamalar yeterince yapilmadigi ve bilgi verilmedigi yönündedir. Genel de en çok şikayet edilen husus ise engelli ile ilgili olmaktadir. Özellikle daha önce bir Özel  Egitim Kurumundan destek egitimi almıs çocuklarin aileleri ise yönlendirilen resmi özel egitim kurumlarinda “Özel Egitim Kurumlarinda, cocuklarina gösterilen ilgi, sevgi,sefkat, yardım, günlük yasam becerilerinin bireysel kazandirilmasi ve yardimla saglanan becerilerde duyarlılık ve destek hizmetleri vb. buna bagli olarak, ruhsal,sosyal ve davranıssal  örüntülerin”  sunulanlarla uzaktan yakindan bir ilgisi olmadigi yönünde sikayet ve sezlenislerde bulunmuslardir.  Bunun sonucu,  hayal kırıklıgı yasayarak ve bir süre sonra çocugunu hiç bir kuruma göndermek istememektedirler. Özellikle öz bakim becerilerini kazanmamıs engellilerde, onlara tuvalet için yardimci personelin olmamasi büyük saskinliklara neden olmaktadir'  Bu derecede engellilerin egitime yogun ihtiyaç duydugu bir anda ailelerince bu nedenlerle egitimlerine son verilmesinde kimlerin sorumlu oldugu konusunda söz ve takdir siz degerli engelli aileleri, alandan uzmanlar,özel egitim kurumlari ve diger yetkililer….

      Bazen,  acaba kasitli etkilemelerle mi yönlendirilmislerdir gibi bir tahminde bulunmakta bile zorlaniyorum.Herseyden önemlisi, genelde devlet/resmi kurumlara yönlendirlirken, önerilen kurum ve engellinin hangi ortam ve kosullarda egitim alacagi egitim; çocugun gelisimine ve egitimine katki saglayacakmidir vb. Engellinin burada belirtmedigim yada belirtmek istemedigim sorunlarini, ortadan kaldirici 'Engellinin Egitim Hakkini' gözeten objektif bir yönlendirme yapilmismidir ? Yönlendirmede hangi veriler ve kosullar dikkate alınarak yapilmisdir? Yoksa gelisi güzel bir yönlendirme mi yapilmisdir? Önemli olan bütün bu sorularda engelli lehine gelismeyi saglayacak ve engellinin egitim kosullarinin tümünün dikkate alindigi bir yönlendirme önerisinde yada Destek Egitimi önerisinde bulunmak olmalidir.
     Çünkü bu çocuklar bizim çocuklarimiz, geleceklerimizdir.

       Bu nedenle MEB bagli RAM lar bu islevi yürütürken, Saglik Kurulu Raporu “Çünkü RAM ‘ larda, uzman personeli olmadigi durumlardaki engellilere yine bu kurumlaraca hastanelere yönlendirilmektedir.” Saglik Raporlarinda, engelli olmasina karsin RAM olumsuz rapor veriyor. Bu gibi saibeli durumlarin ortadan kaldirilmasi ve sikayetlerin sorun yaratmamasi için Düzenlenecek yasa yada yönetmelikte Saglik Kurulu Raporunda 'Tibbi İncelenme ' ile engelli oldugu belirtilmis ve Özel egitim alır, tanisi konulmus ise engelli lehine olanl bu rapor geregi 'Eğitsel incelemesiz ve kosulsuz bu rapor dogrultusunda,RAM 'larca özel egitim önerilmelidir.

       % 20  ve üstü is gücü kaybi olupta, Saglik Kurulu Raporu' nda Özel Egitim Alamaz önerilen emgellilerin ise RAM' larca 'Egitsel Degerlendirmesi 'sonucuna uygun Egitim Önerisinde bulunmasi yararli ve adil olalacaktir.. ,   

            Bazi RAM’ larda Psikolog yada “Denver”  uygulayacak uzman görevlendirilmemesi sonucu,  0-36 aylik çocuklar,  “ Okul Öncesinin Ön Egitim Çagındaki Çocuklar”   ve tanilanma sorunlari olan bilinen engel türleri ' Yukarida belirtilen engel türleri '  hastanelerden Saglik Kurulu Raporu için yönlendirilmektedir.

           Aşagida belirtecegim, Özel Özel Egitim Psikolojik Danisma Merkezlerinin önemi burada da ortaya çıkmaktadir.

      Hastanelerde Çocuk ve Ergen Psikiyatristi ve Psikolog sayilarinin yetersiz olmasi nedeni ile 'Engellilere Randevu Alma'  güçlükleri yasanmakta, incelenecek  engelli sayisinin çoklugu nedeni ile objektif tanilama sorunlari yasanmakta; zaman zaman ögretilebilirlere bile özel egitim önerilemektedir. “ Çünkü bu kurumlar tıbbi tanilama yaparlar, egitim kökenli olmadiklari için bu çocuklarimiz için  Eğitsel Gelişimleri konusunda deneyimli olmamalari ve ellerinde iller bazinda normlar bulunmamasi vb. nedenlerle'  egitsel bakis açisindan doneler bulunmayabilmektedir  ' Okul Öncesi Denver ve okul çağı IQ Testleri   Türkiye Normlarina göre hazirlanip, degerlendirilmektedir. Oysa, egitsel gelişmişlik bakimindan,  Yöreler, bölgeler, İller, ilçeler, hatta semtler ve okullar arasında ” Okullarda siniflarin kalabalik olusu, ögertmenden ve ögretmenin özel egitim konusunda deneyimi olmamasi ve engellilere özel süreler ayiramamasi yada arka siralara mahkum etmesi,ilgilenilmemesi vb. kosullar”  sınıflarin farkliliklar bulunmaktadir. Ayrıca saglik sektöründe deneyimli olan bu uzmanlar, egitsel gelisim bakimindan aynı yeterliliğe sahip olamayabilmektedirler. Bu nedenlerle, egitsel tanilamalar pek objektif veriler ve deneyimden yoksundurlar. Tıbbi Degerlendirmede,   IQ “Zeka “  ve is gücü kaybi dikkate alinmasina karsin “ Engel, sakatlik vb.”   % 40 is gücü kaybi baz alinmaktadir. 'Bazi engelliler, yukarida da belirttim. MR  yasitlari normlarina yakin olmasina ve iş gücü kaybi düsük olmasina karsin, özellikle okul cagindaki egitilebilir ve hafif egitilebilir engeliler de okuma ve yazmada akranlarinin çok gerisinde bulunabilmektedirler. 

    Henüz Kasim-2008 ' de  bir özel  egitim kurumumuzun yasadigimiz bir örnek olay:

          Bir örgencileri, RAM tarafindan Saglik Kurulu Raporu  için yönlendiriliyor. Saglik Kurulunca, Orta Düzeyde MR tanisi konularak Özel Egitime ihtiyaci oldugu yönünde “Saglik Kurulu Raporu “ veriliyor.  Çocuk bu rapor geregi, tekrar RAM' a yönlendiriliyor.  “Egitsel İncelemesi “ sonucu, “Özel Egitim Alamaz “ raporu veriliyor.  Saglik Kurulu raporunda tıbbi tanilama ile 'Orta Düzeyde MR' Özel Egitim önerilmesine ragmen özel Egitim önerilmemesi yetmezmiş gibi.... Bu çocuk  18.11.2008 ' de RAM' a yönlendirildi. İlginç bir şey  bir yil önce kurumlarinca verilen rapor 30.11.2008 günü dolmasina karsin ayni gün RAM Modülünden silindi. Çocuk kurumda  Kasim ayinda18 günlük özel egitim almasina ve rapor süresi 30 Kasimda dolmasina karsin  RAM Modülünden adi silindigi için Kasim ücretini kurum alamayacagini ve zarara ugratildigini belirtmektedir. . Yani çocuga verilen 18 günlük  egitim bosa gidiyor. “Bu süre içinde çocuk 8 bireysel 4 grup egitimi verilmesine karsin bu uygulamayi anlamak çok güç bir durum diye düsünüyorum. Takdir sizlerin…

     Ilkögretim çaginda olup da  Orta düzeyde Mental Retardasyon 'MR'  yada Zihinsel Engel Sorunu düsük seviyelerde olan egitilebilir yada hafif egitilebilir engellilerin; yasaminin belirli döneminde, gelisimlerini  “ Aile, okul, çevre, saglik vb. kaynakli  faktörlerden dolayi' akranlarindan geride kalmalari yada  sinifindaki akranlarinin belirgin derecede gerisinde olan; özellikle ara siniflarda olmasina ragmen birinci siniflarin seviyesinde olan örgencilere “ Bu tür çocuklarimiz,  akranlarindan ne kadar geri olursa olsunlar en fazla bir yıllık Bireysel Destek Egitimi önerisi ile okuma ve yazmada akranlari seviyesine gelmekte ve Destek Egitimine ihtiyaci kalmamaktadir. Bu örgencilerden okula devam eden ögrenciler için önerilen  'Kaynastirma ve ögretmenlerince BEP hazirlanmasi'  önerileri, yeterince yararli olmamaktadir. Ögretmen arkadasimiz,  40-50 ögrencisinin egitimini aksatarak, bir yada iki kaynastirma ögrencisi için BEP hazirlayarak ,özel olarak bu ögrencilerle  ne kadar süre ilgilenebilir ve özverdide bulunabilir. Tartısılabilir....
  Bu sizce ne derecede mantıklıdır?  Bu tür örgencilere, sinif ögretmeni ek bir süre ayirmak istese bile diger  “Çogunlugu olusturan sınıf atmosferindeki örgencilerin egitimini yada programini”   aksatmis olmaz mi? Bu da sınıf çogunlugu için bir haksizlik yaratmaz mi?  

        Bu tür ögrencilere, Kaynastirma Egitimi önerisi yerine “4 yada 6 aylik özel egitim kurumlarindan Destek Egitimi  almasi,önerilerinde bulunulmasi daha objektif  bir yol olmaktadir. Aksi takdirde akranlari arasındaki egitim farkliligindeki uçurum her geçen yil büyüyerek, çocugu akranlari seviyesine yaklastirici destek verilmemesi sonucu hem bir yillik bir egitim önerilme ile karsi karsiye gelecegiz; hem de çocuk dislanarak, psikolojik yaralar almis  yada okul fobisi yasayarak okuldan soguyacaktir.

       Süreç içinde yeni açilan Ilkögretim Kurumlarinin bünyesinde en az 2 alt  özel sinif zorunlulugu ve beraberinde araç,gereç, uzman, personel vb. donanimi noksansiz düzenlenecek bu egitim ortamlarinde bu gün karsilasilan sorunlar ortaya çıkmayacaktir.  Daha  dogrusu bu tür sorunlarin  alt yapi sorunlari ortadan kalkınca, bu gün yasanan sorunlarin ortadan kalkacagina inanmaktayim.Özellikle uzman personel hepsinden önemli olan bir husustur. Özel Egitim alan mezunlarinin sayisinin yetersizligi nedeni ile Fakülte özelikle Fen Edebiyat ve Egitim Fakültelerinin çesitli programlarindan mezun gençlerimize;  Özel Egitim Öðretmenligi Programindan  'Tezsiz Yüksek Lisans “ egitimi yaptirilarak; hem bosta gezen bu gençlerimize is istihdami yaratilmis olur hem de bu alanda ihtiyaç duyulan uzman personel görevlendirilmesi ile süreç içinde alandan  gelen uzmanlarin Saglikli  Egitim vermeleri sonucu;  Engellilerin yaralı bireyler olarak “ Ayaklari üzerinde durabilen, günlük yasam becerilerini kazanmıs, ailesine yük olmaktan kurtulmus, topluma yararli bireyler yada verilen  en fazla bir yıl süreli destek egitimi ile akranlari seviyesinde egitim kazandırılmıs bireyler topluma kazandirilmis olur” Ülke gelisiminde önemli ve bir o kadar da hayati olan bu egitim sorununu bir nebze de olsa çözmüs oluruz. Diye düsünüyorum.  

      Bu gün kirsal yörelerimizde “köyler “ beldeler ve  bazi ilçelerde; engellilerin büyük bölümü Özel Egitimden yararlanamamaktadir. RAM ‘ lar,  Engelli ailelerin ve Engellilere Yönelik egitim hizmeti verem Özel Egitim Kurumlarinin , taleplerini karsılamak için kosullarina uygun sayida planlamalar yaparak; Özel Egitim Kurumlari için haftalik yada aylik kontenjan belirleyerek randevu vermektedirler.  Verilen randevu sayıları bu kurumlarin,  taleplerinikarsılamaktan çok uzaktir. Çünkü her ay belirli sayida örgencinin rapor süresi doldugu için bu raporlari yenilemek durumundadirlar “Özellikle eğitilebilirlerin altında kalan ve  engellilerin büyük bölümünü olusturan “ Ögretilebilir Engelliler “ bunların dısında egitilebilir ve ögretilebilir yeni müracaat yapan engelliler “Aday Örgenciler”  için rapor islemleri planlanıp yapılmak durumundadir. Engellinin rapor islemlerinin birkaç ay bekletilmesi, ailelerin farklı farklı kurumlara bas vurmasina yol açmakta ve kurumlar arasinde sorunlar yasanmaktadir. Zaman zaman etik olmayan yada  yasal olmayan “Alan memnun satan memnun hesabi engellinin sömürü araci olarak kullanilmasinin yolunu açıcı ve egitimi ticaret aracı gibi kullanan bazi kurumlarin “  Engellinin egitimini amaçlayan kurumlarla, bu kurumlarin haksiz rekabetine yol açmaktadir. Genelde bu tür öğrencilerimizin ailelerinin okur yazarlik düzeylerinin düsük olmasi, gece kondularda iskan etmesi, genelde issiz yada mevsimlik isci olmasi vb. faktörlerden dolayi kandirilmalari ve engellilerin ticari meta gibi kullanilmasinin kapisini açmakta ve adeta alt yapisini  olusturmaktadir. He ilde özellikle geri kalmis ve gelismekte olan bölgelerde yasanan bu sorunlar; buz dagının görülen bölümüdür. Suyun altıda kalmis bölümü, görüldügünden büyük ve olumsuzluklar zincirinin en büyük halkasini olusturmaktadir. Ülkemizin bu kanayan   sorununun çözümünde, MEB ‘ ca çesitli önlemler alınmaktadir. Ancak inceleme ile tespit edilmesi,tespit edilse bile kanitlanmasi bir okadar da güç  faktörler vardır ki MEB  de yetersiz kalabilmektedir. Bu nedenle en saglikli yol bu duruma sebep olan faktörleri ortadan kaldirmak olmalidir. Kurumlar yasal her türlü alt yapisini noksansiz olusturmalidir. RAM ‘ lar araç gereç, uzman ve her türlü donanım karsilanmalidir. Asagida belirtecegim ek önlemler alinmalidir.

    İllerde özel sektörün bu konuda yatirimlari, Yerel Yönetimlerce desteklenip, bir takim kolayliklar getirilerek; “ Alt yapi, vergi muafiyeti, belediyelerce destek ve kolaylık vb.”  Bu tür kurumnlarin açılmasi tevsik edilebilir.Yatili Özel Ögretim Kurumlari ' açilmasinin hükümetlerce özendirilmesi gerekmektedir. Yatili ve gündüzlü ayri ayri öğrenci giderleri, eğitim birim ücretleri belirlenerek; bu kurumlarin masraflarini karsilayacak ve bu kurumlari tatmin edici “En az resmi kurumlar düzeyinde “ ücret politikalri gelistiririlip, gerekli yasal düzenlemeler yapildiðinda süreç içinde devletin yükü hafifletilmis olacaktir.

     Bütün bu sorunlarin, giderilmesi için Özel Egitim Hizmetleri Yönetmeliði ,573 sayili KHK ve 5580 sayili yasada belirtilmeyen, düzenlemeler acilen yapilmalidir.

   Bu kurumlarin egitim ödemeleri MEB Özel Ögretim Kurumlari Genel Müdürlügünün ödeme emirleri  ile yapilmaktadir. Bu nedenle ödemeler, 40 ile 60 gün gecikmelere neden oldugu için bu kurumlara ikinci bir güçlük çıkarılmakta ve bu kurumlar maddi yönden büyük sıkıntılar yasamaktadirlar. “ Dürüst  alandan gelen emekli maasından baska  geliri olamayan sermayesi az olan kurucu yada ortaklarin olusturdugu çogu özel egitim kurumlari; kaliteli bir egitimden baksa düsüncesi olmayan ve yillarca egitim camiasında calisarak emekli olan bu dürürst ve deneyimli Devlet Terbiyesi almis  insanlar, haksiz ve ticari amacli acilan kurumlarla rekabet edememektedir. Direndigi kadar direndikten ve sermayeyi sifirladiginda   kurumunu kapatmak yada ticari amacla kurum acmak isteyenlere yada acanlara devretmek zorunda kalmaktadir.”   Bu uygulamaya son verilerek, RAM modülü de islerlik kazaninca ödemelerin Mal Müdürlüklerine devredilerek, zamaninda egitim ödemeleri yapilarak bu sorun ortadan kaldirilmalidir.

           Ayrica, RAM ‘ larin engelli tanilamalarinda  kurumlarin taleplerini karsilayamamasi sonucu “Yukarda ki parargraflarda örnekler verilmisti.” Bu saygin kurumlara yapilan haksiz yakistirmalari,  saibeleri,  kisisel nedenli olupta tüm kuruma mal edilmis eşitsizlik, yasal olmayan, engelli haklarini geriye götürücü ve kurumlar arasinda haksiz rekabete yol açan bazi sorunlari artadan kaldirmak için radikal düzenlemelere ihtiyac bulunmaktadir. Bu düzenlemelerden biri de MEB bağlı RAM ‘larin yükünü hafifleten ve destek saglayan   “Özel -  Özel Eðitim ve Psikolojik Danisma Merkezleri' açilmasina izin verilmelidir yada ilgili kanun ve yönetmeliklerde düzenlemeler yapilmalidir: Bu merkezlerde, yönetmelik geregi gerekli zorunlu ve uzman personel görevlendirilecegi, her türlü alt yapi ve arac – gerec donanimi yapilacagi için  müraccat eden engelli aileleri ve Özel Egitim Kurumlarinin talepleri karsilanarak, bir çok olumsuzluk ortadan kalkacaktir. Bu kurumlarda, 'Egitsel Tanilama ' objektif olarak yapilacaktir. “Yasal  düzenlemede yer almasi gereken en can alici husus, yapilan degerlendirmelerin objektif arac ve gerecler ve ölçme araclari kullanilmadan yapilan kurumlarin kapatilmasi hususunun yer almasidir.”   Her  tanilama için belirlenen, birim ücreti valiliklerce yada yönetmelikce  tanilanacak ögrenci basina düsen degerlendirme ücreti belirlenerek,  bu kurumlarin Psikolojik Danisma dısında, engellilere rapor düzenleyebilmelerinin yasal yolu acılmalidir. 

        Sonuç olarak, Engelliler konusunda yapilacak yasal düzenlemelerde,mevcut durum korunarak, her iki kurumla “RAM ve Hastane”  ilgili yetkiler devam etmeli tek kuruma devredilmemelidir. Aksi takdirde bu gün yasanan sorunlar daha da armakla kalmayacak saibe ve olumsuzlar artacaktir. İki kurum muhafaza edilerek, asagıda belirtilen düzenlemelerle sorunlar ortadan kaldirilacagi gibi oto kontrol sistemi de devreye girecektir. Hastanelere RAM  ‘larca yönlendirilen, bilinen engel gruplari “Otistik, Down sendromu, CP, MMR, İsitme,Dil Konumsa vb” veya ailelerce alinan Saglik Kurulu Raporunda  belirtilen ,Tıbbi inceleme sonucu engellinin lehine ise aynen uyularak,  “Özel Egitime İhtiyaci vardir yada Özel Egitim alir” raporuna uygun RAM ‘lar Egitsel Degerlendirme sonucu dikkate alinarak mutlaka uygun bir kuruma yönlendirmesini yapmalidir. Hastane raporunda % 20 ve üstü  iş gücü kaybi olan ve “Özel Egitim Almasi Gerekmez” tıbbi tanisi verilen ve RAM’ larca Egitsel Degerlendirme ile karar verilecek engelliler “Özellikle Egitilebilir ve Hafif Egitilebilirler”  için RAM ‘ larca, Egitsel Degerlendirme sonuçlari dikkate alinarak özel egitim önerilmelidir. “Rapor süresi hafif egitilebilir engeliler, DEH, Disleksi vb.  için gerektiginde bir yil,gerktiginde 6 yada 4 aylik özel egitim destek egitimi önerilerinde bulunabilmelidir. 

            Daha ayrintili bilgileri yukarda belirttigim sitelerden ve kisisel sitelerimden ögrenebilirsiniz.

     Saygilarimla...

                                                           Halil TÜRKMEN

                                                           Psikologum1952